MANILA, Jan. 10, 2014 (PIA)–Nipasidaan ang Department of Health sa posibleng pagkatap sa makatakod nga sakit nga tigdas.
Matud pa ni Health Assistant Secretary Eric Tayag, kasagarang mokatap ang sakit nga tigdas kun bugnaw ang panahon mao nga niadtong Nobyembre pa sa niaging tuig, nihatag na og pasidaan ang DOH nga mosaka ang gidaghanon sa mataptan niini tungod kay kining mga sakita man ang manggawas sa panahon sa tingtugnaw ug mohangtud pa gayud sa panahon sa ting-init.
Giingong dali usab kining makatakod sa mga batang walay bakuna batok sa tigdas.
Pasabot pa ni Tayag, kun ang usa ka bata adunay tigdas, 90% sa mga kauban niini sa balay o sa usa ka lugar matakdan usab og tigdas kun wala sila nabakunahi.
Gibutyag ni Tayag ang mga sintomas sa tigdas nga gitawag sa DOH nga 3 C’s:
1.) Conjunctivitis o pagpamula sa mata nga murag adunay sore eyes; 2.) Coryza o medical term alang sa runny nose o sip-on; 3.) Cough o ubo.
Sundan kini og upat ka adlaw nga hilanat ug adunay manggawas nga mga rashes nga molanat taman sa usa ka semana.
Ang maong mga rashes nga pagpamula sa nawong nga murag allergy ug mokatap sa tibuok lawas. Katol kini kaayo mao nga kasagarang pagakawton gayud sa mga bata.
Nihatag usab si Tayag sa mga angay buhaton aron makalikay sa tigdas sama sa alang sa mga masuso hangtud sa edad nga 5-ka tuig, maayong kuhaan dayon kini sa temperatura. Posibleng moabot hangtud 40 ang temperatura sa masuso o bata ug mahimo kining magkumbolsyon mao nga paimnon gayud dayon og paracetamol kun gihilantan.
Kun adunay sip-on ang masuso, mahimong supsupon o mogamit og tumoy sa limpyong panapton ug isulod sa ilong usa kuhaon aron makuha ang nagbarang sip-on tungod kay mahimong magka-kumplikasyon kini sa bronchopneumonia.
May mga bata usab nga magkalibanga ug manglawom ang mga mata nga nagpasabot nga may dehydration na kini mao nga angay dalhon na sa tambalanan.
Giingong mas maayong mahatagan og Vitamin A ang mga bata aron sa pagpalagsik sa resistensya niini.
Angay usab nga mapabakunahan ang mga batang 9 ka buwan, sa dili pa mag-usa ka tuig Angay sugdan na kini dayon ug balikon human sa 12-18 ka buwan ang ika-duhang bakuna.
Gitataw ni Tayag nga walay bayad ang pagpabakuna sa mga health centers tungod kay gibayran na kini sa DOH ug gihatag na sa mga lokal nga pangagamhanan. (PIA7-Bohol/ECB)